Cập nhật:
Tủ điện bơm giếng ở vườn đồi cần bốn lớp bảo vệ: nối đất đúng cách, thiết bị cắt sét lan truyền tại tủ, aptomat chống giật, và dây đi có che chắn hoặc chôn ngầm. Máy bơm dưới giếng thường hỏng vì xung điện áp lan theo đường dây vào tủ rồi xuống cuộn dây, không phải vì sét đánh trúng máy. Phần lắp đặt chống sét là việc của thợ điện có chuyên môn.

Mục lục
Hai đường sét đi vào hệ bơm
| Đường | Cơ chế | Dấu hiệu sau sự cố |
|---|---|---|
| Theo đường điện lưới | Xung áp lan từ lưới vào tủ | Cháy phần điều khiển trong tủ, hỏng rơ le, có khi cháy cuộn dây |
| Theo đường dây dài trong vườn | Cảm ứng trên đoạn dây chạy hở giữa trời | Hỏng phần điện tử, chập chờn trước khi hỏng hẳn |
Cả hai đều là xung lan truyền. Vì vậy kim thu sét trên mái nhà không đủ để bảo vệ tủ bơm đặt ngoài vườn.
Bốn lớp bảo vệ, theo thứ tự
- Nối đất đúng cách. Thiết bị cắt sét không có đường thoát xuống đất thì không làm được việc.
- Thiết bị cắt sét lan truyền đặt tại tủ, ở đầu vào nguồn.
- Aptomat chống giật: không chống sét, nhưng bảo vệ người và ngắt khi rò điện.
- Dây đi có che chắn ở đoạn chạy hở, hoặc chôn ngầm nếu làm được.
Chọn thiết bị, tiết diện dây tiếp địa và kiểm tra nối đất là việc của thợ điện, theo quy định hiện hành. Không tự đóng cọc tiếp địa rồi đấu vào tủ khi chưa có người biết việc kiểm.
Cần tư vấn chọn máy cho đúng việc? Gọi hoặc nhắn Zalo để được hỗ trợ.
Việc nên làm trước mùa mưa bão
| Việc | Ai làm |
|---|---|
| Kiểm đầu nối tiếp địa còn chặt, không gỉ | Thợ điện |
| Đo điện trở nối đất | Thợ điện có máy đo |
| Xem thiết bị cắt sét còn làm việc | Thợ điện |
| Dọn cây chạm vào đường dây | Chủ vườn |
| Kiểm tủ kín nước, không có côn trùng làm tổ | Chủ vườn |
Ẩm hoặc tổ kiến trong tủ cũng gây chập, và sau đó dễ bị đổ cho sét.
Khi trời sắp có dông
- Ngắt aptomat của máy bơm nếu vườn ở nơi hay có sét.
- Không chạy bơm khi dông đang ở gần.
- Không đứng gần tủ điện hoặc đầu giếng trong lúc dông.
Sau khi có sét gần vườn
- Chưa đóng điện lại ngay; xem tủ có mùi khét, vết cháy không.
- Gọi thợ điện kiểm tủ và thiết bị cắt sét.
- Đo cách điện cuộn dây động cơ trước khi cấp điện lại cho máy.
- Ghi lại ngày và hiện tượng đã thấy.
Đóng điện cho một cuộn dây đã bị xung áp làm yếu cách điện có thể biến hỏng nhẹ thành cháy hẳn.
Thông số máy cần đưa cho thợ điện
Thợ điện chọn aptomat và thiết bị bảo vệ theo công suất, điện áp và số pha của máy. Ví dụ các mã bơm giếng khoan Perotac 4 inch trên web:
- Bơm chìm giếng khoan Perotac Model 4SAM8/12: 1,5 kW, 1 pha 220 V, lưu lượng tối đa 10,8 m³/h, cột áp tối đa 76 m.
- Bơm chìm giếng khoan Perotac Model 4SA8/9: 1,1 kW, 3 pha 380–415 V, lưu lượng tối đa 10,8 m³/h, cột áp tối đa 57 m.
- Bơm chìm giếng khoan Perotac Model 4SA10/7: 1,1 kW, 3 pha 380–415 V, lưu lượng tối đa 13,8 m³/h, cột áp tối đa 47 m.
Máy 3 pha nên có thêm bảo vệ mất pha trong tủ. Perotac là hàng Đài Loan, bảo hành 1 năm.
Câu hỏi thường gặp
Nhà đã có kim thu sét trên mái, tủ bơm có cần gì thêm không?
Kim thu sét chống sét đánh trực tiếp vào công trình. Xung lan truyền theo dây là chuyện khác, cần thiết bị cắt sét và nối đất riêng ở tủ.
Rút phích cắm khi có dông có đủ không?
Máy cắm phích thì rút phích tốt hơn để nguyên. Hệ đấu cố định thì ngắt aptomat.
Thiết bị cắt sét lắp một lần là xong?
Không. Thiết bị có tuổi làm việc và cần thợ điện kiểm định kỳ, nhất là sau mỗi lần có sét gần.
Kết luận
Nối đất trước, cắt sét tại tủ, aptomat chống giật, dây che chắn; ngắt máy khi có dông và đo cách điện trước khi chạy lại. Gửi ảnh tủ điện, chiều dài đoạn dây chạy hở, hiện trạng nối đất và ảnh tem máy bơm để bộ phận kỹ thuật góp ý danh mục cần bổ sung, và kiểm giúp phần chọn máy nếu phải thay sau sự cố. Xem dải máy tại bơm chìm giếng khoan và Perotac – Đài Loan.
Liên hệ: Trí — 0344418984 (gọi hoặc Zalo cùng số). Công ty TNHH Thương mại và Công nghiệp Trung Kiên.

