Bơm chìm giếng khoan chạy đúng cách gần như không nghe thấy tiếng máy, vì thân máy nằm dưới cột nước sâu hàng chục mét. Khi nhà nghe rõ tiếng ù hoặc thấy ống dẫn rung theo nhịp, nguyên nhân nằm ở lắp đặt hoặc ở tình trạng bộ cánh chứ hiếm khi ở bản thân động cơ. Bài này liệt kê sáu nguyên nhân theo thứ tự hay gặp ở vùng đồi núi.
Sáu nguyên nhân xếp theo tần suất gặp
- Máy treo quá sát đáy giếng, cánh hút phải cát lắng.
- Ống dẫn không được kẹp cố định vào thành giếng, va đập vào ống chống.
- Mực nước tụt thấp, máy hút hụt và cuốn theo bọt khí.
- Bộ cánh mòn lệch do cát mài lâu ngày.
- Van một chiều hỏng, nước hồi ngược khi máy dừng gây tiếng đập.
- Điện áp thấp hoặc mất pha, động cơ kêu ù mà không đủ vòng quay.
Tiếng ù trầm và tiếng rào rào khác nhau thế nào?
Tiếng ù trầm, đều, nghe rõ ở tủ điện thường là chuyện điện: thiếu áp, mất pha hoặc tụ yếu ở loại 1 pha. Tiếng rào rào lẫn tiếng lạo xạo truyền theo ống lên miệng giếng là chuyện thủy lực: cát đi qua tầng cánh. Tiếng đập một nhịp mạnh ngay lúc tắt máy là van một chiều không giữ được cột nước. Phân biệt được ba âm này thì khoanh vùng xử lý nhanh hơn nhiều.
Với nhóm nguyên nhân điện, cách kiểm tra tụ và cách đo có trong bài Cách kiểm tra tụ điện máy bơm nước.
Treo máy cách đáy giếng bao nhiêu là đủ?
Thực tế lắp ở vùng đồi núi cho thấy khoảng cách 2 – 3 m tính từ đáy giếng là hợp lý. Gần hơn thì lớp cát lắng bị khuấy lên và đi thẳng vào cửa hút. Xa hơn quá nhiều thì máy dễ nằm trên mực nước động vào mùa khô. Khi nâng máy lên, đo lại mực nước động rồi giữ cửa hút ngập ít nhất 3 m dưới mực đó.
| Hiện tượng | Việc cần làm | Kết quả mong đợi |
|---|---|---|
| Rào rào, nước ra có cặn | Nâng máy lên 2 – 3 m | Hết tiếng cát trong vài giờ |
| Ống rung đập vào thành giếng | Kẹp định vị mỗi 6 m ống | Rung giảm rõ |
| Máy chạy ngắt quãng, có bọt | Hạ sâu thêm hoặc giảm lưu lượng | Dòng nước liền mạch |
| Tiếng đập lúc tắt máy | Thay van một chiều | Không còn cú đập ngược |
| Ù trầm ở tủ điện | Đo điện áp, kiểm tra pha | Dòng về mức định mức |
Bộ cánh mòn có gây rung không?
Có. Khi cát mài lệch một phía của bộ cánh, khối quay mất cân bằng động, rung truyền lên ống dẫn thành nhịp đều theo tốc độ quay. Kèm theo đó là lưu lượng giảm và thời gian đầy bể kéo dài. Đây cũng là lý do dòng cánh inox được chọn cho nước có cát ở vùng đồi núi, vì bề mặt thép không gỉ mòn chậm hơn nhựa kỹ thuật nhiều.
Nếu máy đã chạy 5 – 7 năm trong nước phèn, chi phí thay bộ cánh thường xấp xỉ một phần đáng kể giá máy mới, nên cân nhắc thay cả máy. Bài Vì sao máy bơm giếng khoan đặt cạn và máy bơm chìm không lên nước mô tả các dấu hiệu đi kèm.
Khi nào nên đổi sang máy khác thay vì sửa?
Có ba mốc rõ ràng. Thứ nhất, máy đang dùng có cột áp danh nghĩa thấp hơn nhu cầu tính theo công thức độ sâu cộng chiều cao đẩy cộng 25% tổn thất. Thứ hai, thân máy là loại cánh nhựa trong khi nước giếng đã chuyển vàng rõ. Thứ ba, máy đã sửa bộ cánh hai lần trong ba năm. Dải máy thay thế là 0,75 – 110 kW, lưu lượng 2,5 – 180 m³/h, cột áp 18 – 408 m nên luôn có mã phù hợp.
Các mã hay dùng cho hộ gia đình vùng đồi núi gồm Perotac 4SA10/7, Redpump 4SL12/12 2,2 kW và Aquaris 4SA10/9 1,5 kW. Xem thêm tại danh mục bơm chìm giếng khoan.
Giá thay máy và điều kiện hàng hóa thế nào?
Nếu phải thay máy, khoản chi nằm trong khoảng 1,92 – 114,6 triệu đồng tùy cỡ thân và số tầng cánh. Máy thay thế cho nhà dân thường rơi vào một phần ba đầu của dải giá. Giá tham khảo, cập nhật 08/2026, chưa gồm VAT 10%. Liên hệ hotline để nhận báo giá chính xác và chiết khấu theo số lượng.
Máy thay thế được lấy từ kho Số 11, Ngõ 196, Thạch Bàn, Long Biên với khách phía Bắc, hoặc từ 628/26 Hà Huy Giáp, Thạnh Lộc, Quận 12, TP.HCM với khách phía Nam. Đơn nào cũng có hóa đơn VAT, kèm bộ CO CQ theo lô. Riêng phần bảo hành, hàng Đài Loan và Trung Quốc là 1 năm, hàng Ý là 2 năm. Công ty Trung Kiên nhập khẩu trực tiếp nên tra được nguồn gốc từng lô.
Ghi nhật ký vận hành có giúp gì cho việc tìm tiếng ồn?
Có, và đây là việc gần như không tốn gì. Mỗi tháng ghi bốn dòng vào một cuốn sổ: ngày, thời gian đầy bể, dòng điện đo được ở tủ, và ghi chú về âm thanh nghe thấy. Sau nửa năm, bảng ghi này cho thấy xu hướng rõ hơn bất kỳ cảm nhận nào.
Ví dụ, thời gian đầy bể dài thêm đều đặn mỗi tháng đi kèm tiếng rào rào là chuỗi dấu hiệu điển hình của bộ cánh đang mòn vì cát. Ngược lại, thời gian đầy bể không đổi mà tiếng ù chỉ xuất hiện vào buổi tối thì gần như chắc chắn là chuyện điện áp giờ cao điểm. Cuốn sổ này cũng giúp kỹ thuật đoán được nguyên nhân qua điện thoại trước khi mang thiết bị tới.
Câu hỏi thường gặp
Bọc xốp quanh ống có giảm ồn không? Chỉ giảm được tiếng truyền qua tường, không xử lý được gốc rung.
Máy kêu to hơn vào mùa khô là vì sao? Mực nước động tụt sâu, máy dễ hút hụt và cuốn bọt khí.
Có nên lắp van tiết lưu để bớt ồn không? Bóp van làm máy chạy lệch điểm làm việc; nên xử lý đúng nguyên nhân thay vì bóp dòng.
Tiếng ồn có làm hỏng động cơ không? Bản thân tiếng ồn thì không, nhưng nguyên nhân gây ra nó thì có.
Mô tả giúp loại tiếng động và thời điểm nghe rõ, kỹ thuật sẽ khoanh vùng trước khi kéo máy lên. Hotline 0344418984.
Trí, chuyên viên tư vấn bơm giếng khoan của Công ty Trung Kiên, chịu trách nhiệm nội dung bài này. Điện thoại 0344418984.